Europa Wschodnia Początki szpitalnictwa na terenie Prus datuje się na XIII wiek. W 1242 r. Krzyżacy nabyli od miasta Elbląga grunt, na którym wybudowano szpital św. Ducha w którym opiekowano się chorymi i biednymi pielgrzymami, inny powstał w podobnym czasie w Toruniu. Szpital w Elblągu szybko się rozwijał do końca XIII wieku, dzięki dalszemu uposażeniu został znacznie powiększony, w 1298 r. obsługiwało go kilka sióstr i 4 braci zakonnych. W 1309 r. został głównym szpitalem zakonu krzyżackiego, którym zarządził wielki szpitalnik, który był również komturem elbląskim. W sumie na Prusach powstały 24 szpitale, jednak tylko w Chełmie, Gdańsku, Królewcu i w Toruniu podlegały bezpośrednio wielkiemu mistrzowi. Reszta była pod władzą konturów.
W Gdańsku w 1333 r. wymieniony jest szpital św. Ducha, w 1394 r. Krzyżacy przejęli przytułek św. Elżbiety i uczynili z niego szpital, który miał zajmować się chorymi pielgrzymami, domokrążcami i ubogimi. Wielki mistrz osobiście wyposażył ten szpital, przy którym wybudowano kaplicę. W 1415 szpital posiadał 95 łóżek, w tym 20 dla pielgrzymów, wzmiankowana jest w 1450 r. pomieszczenie dla matek z małymi dziećmi i specjalna opiekunka dla nich, oraz kuchnia szpitalna. Przy tym szpitalu znajdowała się też spora biblioteka.