Isaac Manuel Francisco Albéniz (Camprodon, Ripollés, Chirona, 29 de mayo de 1860 - Cambo-les-Bains, Aquitania, 18 de mayo de 1909) estió un compositor y interprete de piano catalán. No solament s'adedicó a la musica ta iste instrumento, so que tamién escribió temas ta o teatro y mas de dos docenas de cancions, asinas como cuantos temas orquestals y de cambra.
Primeras anyadas A vida d'Isaac Albéniz, mas que mas a infancia y a choventut, ye una d'as mas apasionants d'a historia d'a musica. Estió un nino prodichio que debutó como pianista con nomás cuatro anyos, en un recital en Barcelona en o Teatro Romea. Estudió piano en ista ciudat, y dimpués en París con Antoine François Marmontel, y prebó d'ingresar en o conservatorio de París, encara que no lo consiguió: aprobó l'examen pero li refusoron l'admisión por a suya choventut.
A suya formación Continó os estudios en Madrit, a on s'heba tresladato a suya familia en 1869. Teneba un caracter inquieto, s'eslampó de casa a los diez anyos d'edat y recorrió diversas ciudaz y lugars de Castiella organizando os suyos propios conciertos. Una segunda fuyita, en 1872, lo levó ta Buenos Aires.
Dende 1875 fació conciertos en os Estaus Unius, Londres y Leipzig, a on estudió en o Conservatorio, antis de matricular-se en o Conservatorio de Bruselas. Protechito por o secretario particular d'Alifonso XII, podió continar os estudios en o Conservatorio de Bruselas. Mientres a suya estancia en Leipzig conoixió a Liszt, que portó a Albéniz ta beluns d'os suyos conciertos.
A suya madureza artistica En 1882 se casó con Rosina Jordana, con qui tenió tres fillos. Cécilia Ciganer-Albéniz, ex-muller d'o president francés Nicolas Sarkozy ye biznieta d'Isaac Albéniz a traviés d'a suya nieta Diane Albéniz.
Conoixió a Felipe Pedrell, considerato como o fundador d'a escuela de musica nacional espanyola, que l'animó a composar obras d'ixa escuela, y ye asinas como Albéniz composó a suya Suite espanyola.
Dende 1889, residiba en París y en Londres, encara que dende 1893 establió a suya residencia prencipal en Francia.
Debito a la nefritis que teneba, se tresladó a lo balneario de Cambo (en o departamento francés de Pireneus Atlanticos), a on morió lo 18 de mayo de 1909.
Premios thumb|Albéniz visto por Ramon Casas (MNAC). Isaac Albéniz recibió a Lechión d'Honor d'o Gubierno francés.
Obras (selección) Suite espanyola (1886) Recuerdos de viaje (1887); que incluye Rumores de la caleta. Segunda Suite espanyola (1889) Iberia (1905-1908), Iberia, version orquestata por Enrique Fernández Arbós. Operas, d'entre as cuals: San Antonio de la Florida, Henry Clifford, Merlín, Pepita Jimenez.
Vinclos externos
Vida y obra d'Isaac Albéniz. Isaac Albéniz en o Centro Virtual Cervantes. Fundación Albéniz.
Categoría:Compositors de Catalunya Categoría:Compositors de musica clasica Categoría:Lechión d'Honor Categoría:Muertos en os Pireneus Atlanticos Categoría:Naixius d'o Ripollés Categoría:Naixius d'a provincia de Chirona Categoría:1860 (naixencias) Categoría:1909 (muertes)