Tanacetum balsamita ye una planta yerbácea perenne tamién conocida como yerba de Santa María, balsamita y Menta coca (en Chile). Ye natural d'Asia pero naturalizóse en toa Europa meridional y central.
thumb|Tanacetum balsamita (cultivar) thumb|Detalle de les flores thumb|Detalle de les fueyes
Carauterístiques Ye una planta yerbácea que tien un tarmu de 60-90 cm d'altor. Les fueyes inferiores son peciolaes y les cimeres sésiles. Les flores son pequeñes de color mariellu arrexuntaes en capítulos formando un corimbu, apaecen en branu.
Historia L'usu melecinal de la balsamita, como lo demuestra la so presencia na Capitulare de villis vel curtis imperii, una orde emitida por Carlomagno que reclama a los sos campos por que cultiven una serie de yerbes y condimentos incluyendo les "costum" identificada anguaño como Tanacetum balsamita.
Propiedaes Mientres munchos sieglos túvose cultivando poles sos propiedaes melecinales o balsámiques. Ye encamentáu por Culpeper y otros como'l 'Bálsamu Herbario'.Propiedaes en Botanical
Na dómina medieval, Tanacetum balsamita utilizar pa los problemes de la menstruación. Nel sieglu XVIII, foi clasificáu como llaxante, contra los problemes estomacales y como astrinxente. Foi encamentaben contra la murria y la histeria, según la disentería y contra la enfermedá de la vesícula. Les fueyes de la planta atopáronse que contién una variedá d'aceites esenciales. Un estudiu español atopó que l'aceite inclúi carvona como'l componente principal (51,5%, 41,0% y 56,9% en trés muestres), xunto con pequeñes cantidaes de beta-tuyona, t-dihidrocarvona, c-dihidrocarvona, dihydrocarveol isómero c-carveol y t -carveol. Ye de destacar que los niveles de beta-tuyona, un tóxicu cetona, fueron 9,8%, 12,5% y 12,1% nes muestres respeutives.http://www.actahort.org/books/306/306_19.htm
Taxonomía Tanacetum balsamita describióse por (Carlos Linneo) y espublizóse en Species Plantarum 2: 845. 1753. Citoloxía Númberu de cromosomes de Tanacetum parthenium (Fam. Compositae) y taxones infraespecíficos: 2n=18Contribuiçao para o conhecimento citotaxonómico das spermatophyta de Portugal. II. Compositae, supl. 1 Queirós, M. (1973) Bol. Soc. Brot. ser. 2 47: 299-314 Etimoloxía Tanacetum: nome xenéricu deriváu del llatín medieval "tanazita" que de la mesma provién del griegu "athanasia" (= inmortal, al llargu plazu), que probablemente indica la llarga duración de la inflorescencia d'esta planta, n'otros testos referir a la creencia de que les bébores a base de les fueyes d'esta planta confier la vida eterna.
balsamita: epítetu Sinonimia
Balsamita balsamita (L.) Rydb. Balsamita balsamitoides (Sch.Bip.) Tzvelev Balsamita major Desf. Balsamita major subsp. balsamitoides (Sch.Bip.) Kerguélen Balsamita major var. tanacetoides (Boiss.) Moldenke Balsamita suaveolens Pers. Balsamita vulgaris Willd. Chamaemelum balsamita (L.) E.H.L.Krause Chrysanthemum balsamita L. Chrysanthemum balsamita (L.) Baill. Chrysanthemum balsamita var. tanacetoides Boiss. Chrysanthemum balsamitoides (Sch.Bip.) Nábělek Chrysanthemum grande (L.) Hook.f. Chrysanthemum grandiflorum (Desf.) Dum.Cours. Chrysanthemum majus (Desf.) Asch. Chrysanthemum tanacetifolium (Desr.) Dum.Cours. Chrysanthemum tanacetum Vis. Leucanthemum balsamita (L.) Over Matricaria balsamita (L.) Desr. Pyrethrum balsamita (L.) Willd. Pyrethrum balsamita var. tanacetoides Boiss. Pyrethrum balsamitoides (Nábělek) Tzvelev Pyrethrum majus (Desf.) Tzvelev Pyrethrum tanacetum DC. Tanacetum balsamita subsp. balsamitoides (Sch.Bip.) Grierson Tanacetum balsamitoides Sch.Bip. en PlantListCatalogue of life
Ver tamién Terminoloxía descriptiva de les plantes Cronoloxía de la botánica Historia de la botánica Carauterístiques de les asteracees
Referencies
Bibliografía Culpepers British Herbal - Pub. William Nicholson and Son - C. 1905 (reimpreso del origianl de 1653) Anonymous. 1986. List-Based Rec., Soil Conserv. Serv., U.S.D.A. Database of the U.S.D.A., Beltsville. Cronquist, A. J. 1994. Vascular plants of the intermountain west, U.S.A. 5: 1–496. In A. J. Cronquist, A. H. Holmgren, N. H. Holmgren, J. L. Reveal & P. K. Holmgren (eds.) Intermount. Fl.. Hafner Pub. Co., New York. Flora of North America Editorial Committee, e. 2006. Magnoliophyta: Asteridae, part 6: Asteraceae, part 1. 19: i–xxiv. In Fl. N. Amer.. Oxford University Press, New York. Zuloaga, F. O., O. Morrone, M. J. Belgrano, C. Marticorena & E. Marchesi. (eds.) 2008. Catálogo de las plantas vasculares del Cono Sur (Arxentina, Sur de Brasil, Chile, Paraguay y Uruguái). Monogr. Syst. Bot. Missouri Bot. Gard. 107(1): i–xcvi, 1–983; 107(2): i–xx, 985–2286; 107(3): i–xxi, 2287–3348.
Enllaces esternos
balsamita Categoría:Flora d'Asia Categoría:Plantes melecinales Categoría:Plantes descrites en 1753 Categoría:Plantes descrites por Linnaeus Categoría:TBSpecies