O diagrama de Nolan é unha representación bidimensional do espectro político desenvolvida polo activista libertario estadounidense David Nolan en 1969 co fin de mapear as ideoloxías baseándose nas actitudes cara ás liberdades económicas e persoais. A diferenza do eixe convencional esquerda-dereita unidimensional, que confunde as dimensións económica e social, o diagrama de Nolan emprega eixes ortogonais —un que vai desde o libertarismo económico (mercados libres) ata o estatismo económico (control gobernamental da economía), e outro desde o libertarismo persoal (autonomía individual sobre o estilo de vida e o comportamento) ata o estatismo persoal (regulación gobernamental da conduta persoal)— situando os libertarios no cuadrante que favorece a máxima liberdade en ambas as dimensións.
Nolan, cofundador do Partido Libertario en 1971, creou o diagrama co fin de demostrar que o libertarismo representa unha ideoloxía diferenciada que defende unha intervención gobernamental limitada en ambas as esferas, separada do conservadorismo (alto control persoal, liberdade económica moderada) e do progresismo (alto control económico, liberdade persoal moderada). O modelo influíu en ferramentas posteriores como o Compás Político, aínda que o precede e difire na súa orientación con respecto a ese marco, poñendo a énfase nos principios libertarios sen as asuncións igualitarias deste último. Amplamente adoptado por organizacións libertarias como Advocates for Self-Government para cuestionarios e iniciativas de divulgación electoral, o diagrama subliña as variacións empíricas na opinión pública sobre a liberdade fronte á autoridade, cuestionando os relatos que equiparan a diversidade política unicamente coas divisións esquerda-dereita.
Eixes e dimensións
miniatura|Diagrama de Nolan simplificado
O diagrama de Nolan emprega dous eixes ortogonais para representar as variacións na ideoloxía política, distinguíndose dos modelos lineais ao cuantificar de forma separada o apoio á liberdade económica e á liberdade persoal. O eixe horizontal mide a liberdade económica, coas posicións cara á esquerda indicando un maior control gobernamental sobre as actividades económicas —como unha regulación extensa, unha fiscalidade elevada e a propiedade estatal da produción— e as posicións cara á dereita sinalando un maior grao de capitalismo de libre mercado, de dereitos de propiedade privada e dunha intervención mínima nos intercambios voluntarios.
O eixe vertical avalía a liberdade persoal, abranguendo desde posicións inferiores que reflicten restricións autoritarias sobre os comportamentos individuais —incluíndo prohibicións sobre a expresión, o consumo de drogas, a posesión de armas de fogo e as relacións persoais consentidas— ata posicións superiores que respaldan unha liberdade máxima nas esferas non económicas, como a liberdade de expresión, a autopropiedade e as asociacións voluntarias libres de interferencia estatal.
Estas dimensións cruzanse nos seus puntos medios, creando un sistema de coordenadas no que as posturas ideolóxicas se representan en función do apoio relativo a cada tipo de liberdade, puntuado tipicamente nunha escala de 0 (dominio gobernamental completo) a 100 (soberanía individual completa) en cada eixe. Este marco postula que as visións políticas poden representarse con maior precisión avaliando as actitudes cara á autoridade gobernamental nos ámbitos económico e persoal de forma independente, en lugar de confundilas nun único espectro. As aplicacións empíricas do diagrama, como os cuestionarios desenvolvidos polos seus defensores, asignan aos enquisados a categorías agregando as respostas a preguntas que examinan estas liberdades específicas.
Notas
Categoría:Filosofía política Categoría:Ideoloxías políticas